"Ik plande mijn leven rond mijn slechte dagen. Nu plan ik gewoon."

"Ik had twee agenda's. De officiële, en de echte in mijn hoofd waarin ik bijhield welke afspraken ik waarschijnlijk moest afzeggen."

Dat vertelde een deelnemer ons na afloop van haar traject. Grote kans dat jij die tweede agenda ook hebt.

Ze werkte vier dagen, hield naar buiten alles draaiende, en leefde daarnaast vooral op de bank. Sociale dingen plande ze standaard met een ontsnappingsroute. Vakantie boeken durfde ze niet, want wie weet hoe ze zich die week zou voelen.

Wat er bij haar veranderde begon klein. Ze leerde eerst welk type vermoeidheid ze had, type 3, het zenuwstelsel. Alles wat ze daarvoor deed was gericht op type 1, meer rust. Daarom werkte het niet.

Daarna bracht ze haar energielekken in kaart. Haar grootste bleek het constante rekenen in haar hoofd, dat overleg over wat wel en niet kon. Daar zat meer verlies dan in de activiteiten zelf.

"Het rare is dat ik niet opeens een ander lichaam heb. Ik heb nog steeds endo. Maar ik heb weer een leven naast het overleven. Ik zeg dingen toe. Meestal kom ik gewoon."

Haar verhaal laat iets zien dat voor bijna iedereen geldt: de volgorde van herstel. Eerst weten (welk type, welke lekken), dan pas doen. Zij had jaren in de doe-stand gestaan met de verkeerde diagnose van haar eigen vermoeidheid, en al die inzet lekte weg. Niet omdat ze te weinig deed, maar omdat ze het op de verkeerde plek deed.

Let ook op wat er niet gebeurde: geen wonder, geen nieuw lichaam, geen einde aan endo. Haar winst zat in twee dingen die voor iedereen leerbaar zijn: weten waar haar energie naartoe ging, en durven plannen zonder ontsnappingsroute. Dat tweede klinkt klein en is groot, want een leven met alleen maar nooduitgangen is zelf een energielek.

Dit is wat we bedoelen met regie. Endo verdwijnt niet, en dit vervangt je medische zorg niet. Wel kun je leren waar jouw energie weglekt en wat jouw systeem nodig heeft.

Nieuwsgierig waar dat voor jou zou beginnen? De masterclass over de 3 lagen staat gratis in onze Skool community: Word gratis lid van de Skool community